Waarom spelen veel meer is dan overbodige luxe

16 februari 2018

Spelen is belangrijk

Jaja, dat weet ik. ik speel elke dag gitaar. En toch kan ook creatief spelen veranderen in werken en verliest het zijn kracht. Herken je dat? Daar weet ik in ieder geval alles van.
De afgelopen maanden dat je niets van me gehoord hebt, ben ik bezig geweest met loslaten, ruimte nemen om de essentie van spel weer te kunnen voelen. En ik heb me verdiept in hoe het zit, met spelen.

Spelen vormt ons brein

Uit onderzoek blijkt dat spelen helpt bij het ontwikkelen van empathie, helpt bij het omgaan met complexe sociale groepen, en dat het de kern vormt van creativiteit en innovatie. Dit komt uit een onderzoek van Stuart Brown, psychiater, klinisch onderzoeker en oprichter van het National Institute for Play.

Het spel zelf is het doel.

Brown noemt een aantal kenmerken van spelen. Het eerste is, dat spelen ogenschijnlijk doelloos is. Het spel zelf is het doel. Er wordt gespeeld omdat het leuk is om te doen. Alle mensen hebben behoefte aan spel evenals we behoefte hebben aan rust. Spel en rust herstelt ons van werk en plicht. Brown noemt in zijn onderzoek:

‘Het tegenovergestelde van spelen is niet: werken, maar: depressie.’

Hieruit blijkt hoe belangrijk spel is en dat we uit evenwicht raken wanneer we te weinig tijd hebben voor spel en rust. In mijn les praktijk besteed ik ook regelmatig tijd aan spel zonder ander doel dan spelen. Dit is wel lastig te realiseren, want men wil meestal gewoon een doel, resultaat of ergens naar toe werken. Is ook belangrijk, maar, zoals ik hierboven al schreef: het een voedt het ander.
Soms lukt het: spelen om het spel.
Een voorbeeld:
Laatst was het prachtig om te zien hoe mijn twee leerlingen hun spel speelden. We gingen een muzikale reis maken en namen een doosje mee met noten waarmee we muziek gingen maken. Met een vliegtuig. Vliegtuig? Hoe klinkt een vliegtuig? Er werd eerst nagedacht over hoe het vliegtuig klinkt. Daarna werd in het spel gewoon de opdracht vergeten. En dat was precies wat ik bedoel met echt spelen: het spel werd een belangrijker doel dan de opdracht.het spel nam de regie over van alle andere dingen. Nog een voorbeeld: Toen we probeerden te spelen hoe mensen lopen over het trottoir, mondde dat uit in een veelkleurig gitaar-percussie stuk.
Deze manier van spelen zorgt ervoor dat we gezond blijven in stress, druk, presteren en iets maken.
In dit geval, spelen met muziek, is mijn ervaring:

Je speelt veel beter en relaxter je noten en je muziekstukken als je gewend bent aan het vrij spelen en improviseren.

Tip:
  • Neem je behoefte aan spelen serieus en beschouw het nooit als bijzaak.
  • Maak er ruimte en tijd voor en zoek gelegenheden die voor jou geschikt zijn om te spelen met het spel als doel.
Terug naar overzicht